Na większe rodzinne spotkania, święta, imieniny i niedzielę do kawy ananasowiec siostry Anastazji sprawdza się bez pudła. To ciasto warstwowe, konkretne, ale nieprzesadnie ciężkie: kakaowy biszkopt, jasny krem budyniowy, ananas i chrupiąca warstwa na wierzchu robią dokładnie to, co mają robić. Najlepiej smakuje po kilku godzinach chłodzenia, kiedy blaty lekko zmiękną, a krem dobrze się zwiąże. Warto przygotować je dzień wcześniej, bo wtedy kroi się najładniej i ma pełniejszy smak.
Składniki na ananasowiec – ciasto siostry Anastazji
Porcja na dużą blaszkę około 24 x 36 cm. Składniki są proste, ale warto trzymać proporcje, bo przy tym cieście liczy się dobra równowaga między słodyczą, kwasowością owoców i stabilnym kremem.
- Na biszkopt kakaowy: 6 jajek, 180 g drobnego cukru, 160 g mąki pszennej tortowej, 30 g kakao, 1 łyżeczka proszku do pieczenia, szczypta soli
- Na krem budyniowy: 750 ml mleka, 2 opakowania budyniu waniliowego bez cukru (po 40 g), 180 g cukru, 250 g masła o temperaturze pokojowej, 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego
- Na warstwę ananasową: 1 duża puszka ananasa w plastrach lub kawałkach (około 560 g po odsączeniu), 2 łyżki cukru, 1 czubata łyżka skrobi ziemniaczanej, 2-3 łyżki soku z puszki
- Na wierzch: 150 g herbatników maślanych lub krakersów bez soli, 80 g masła, 2 łyżki cukru, 2 łyżki wiórków kokosowych
- Do nasączenia: 120 ml przegotowanej wody, 2 łyżki soku z ananasa, 1 łyżeczka soku z cytryny
Przygotowanie ciasta ananasowiec krok po kroku
- Upieczenie biszkoptu. Piekarnik rozgrzać do 170°C góra-dół. Dno blaszki wyłożyć papierem do pieczenia. Mąkę przesiać z kakao i proszkiem do pieczenia. Białka oddzielić od żółtek, ubić ze szczyptą soli na pianę, następnie stopniowo wsypywać cukier i ubijać do uzyskania gęstej, błyszczącej masy. Dodawać po jednym żółtku. Suche składniki wmieszać delikatnie szpatułką, tylko do połączenia. Masę przelać do formy i piec przez 30-35 minut, do suchego patyczka.
- Studzenie i przygotowanie blatu. Biszkopt po upieczeniu odstawić na 10 minut, następnie wyjąć z formy i całkowicie ostudzić. Zimny przekroić poziomo na 2 równe blaty. Jeśli wierzch wyszedł z górką, można go delikatnie wyrównać nożem. Nie warto robić tego na siłę, bo biszkopt kakaowy jest delikatny i łatwo go poszarpać.
- Ugotowanie budyniu do kremu. Z 750 ml mleka odlać około 200 ml. W odlanym mleku dokładnie rozmieszać proszek budyniowy. Resztę mleka zagotować z cukrem. Gdy zacznie mocno parować, wlać mieszankę budyniową i energicznie mieszać trzepaczką, aż masa zgęstnieje. Budyń powinien być bardzo gęsty. Zdjąć z ognia, przykryć folią spożywczą w kontakcie i całkowicie ostudzić.
- Przygotowanie ananasa. Owoce dokładnie odsączyć, sok zachować. Ananasa drobno pokroić, nawet jeśli jest już w kawałkach. Przełożyć na patelnię lub do rondla, dodać 2 łyżki cukru i podgrzewać kilka minut, aż część płynu odparuje. Skrobię rozmieszać z 2-3 łyżkami soku z puszki, wlać do owoców i krótko zagotować. Masa ma być szklista i gęsta, nie wodnista. Ostudzić.
- Zrobienie chrupiącej posypki. Herbatniki lub krakersy rozdrobnić – niezbyt drobno, mają zostać małe kawałki. Na patelni roztopić masło, dodać cukier i wiórki kokosowe, po chwili wsypać okruchy. Podprażać 2-3 minuty, mieszając, aż całość zrobi się lekko złota i pachnąca. Ostudzić na talerzu. Na gorącej patelni posypka szybko ciemnieje, więc nie wolno odchodzić od kuchenki.
- Ukręcenie kremu budyniowego. Miękkie masło ucierać mikserem przez kilka minut, aż zrobi się jasne i puszyste. Następnie dodawać po 1 łyżce zimnego budyniu, cały czas miksując na średnich obrotach. Na końcu dodać wanilię. Jeśli składniki mają zbliżoną temperaturę, krem wyjdzie gładki i stabilny.
- Nasączenie blatów i składanie ciasta. Wodę wymieszać z sokiem ananasowym i cytryną. Dolny blat ułożyć w blaszce lub na tacy, nasączyć połową płynu. Rozsmarować nieco ponad połowę kremu, wyrównać. Na krem wyłożyć całą warstwę ananasową. Przykryć drugim blatem, lekko docisnąć i nasączyć resztą płynu.
- Wykończenie wierzchu. Na górnym blacie rozprowadzić pozostały krem, zostawiając cienką, równą warstwę. Na wierzch wysypać chrupiącą posypkę i delikatnie docisnąć dłonią lub płaską łopatką. Ciasto schłodzić przez minimum 6 godzin, a najlepiej przez noc.
- Krojenie. Do krojenia używać długiego, cienkiego noża ogrzanego w gorącej wodzie i wycieranego po każdym cięciu. Dzięki temu warstwy pozostają równe, a krem nie wypływa bokami.
Warstwa ananasowa musi być gęsta i dobrze odparowana. Nawet najlepszy krem nie uratuje ciasta, jeśli owoce puszczą zbyt dużo soku po złożeniu.
Najczęstsze błędy przy ananasowcu
Dlaczego krem budyniowy się warzy
Najczęstszy powód to różnica temperatur między masłem a budyniem. Masło powinno być miękkie, ale nie płynne, a budyń całkowicie zimny. Gdy budyń jest jeszcze lekko ciepły, masa zaczyna się rozrzedzać, a potem wygląda na zwarzoną. Przy odwrotnej sytuacji, kiedy masło jest zbyt chłodne, krem robi się grudkowaty.
Jeśli masa zacznie się ścinać, nie trzeba od razu jej wyrzucać. Wystarczy wstawić miskę nad bardzo delikatnie ciepłą kąpiel wodną na kilka sekund i dalej miksować. Zwykle krem wraca do gładkiej konsystencji. Nie należy jednak przegrzać go za mocno, bo zrobi się zbyt miękki i będzie spływał z ciasta.
Co zrobić, żeby biszkopt nie opadł
Przede wszystkim nie wolno zbyt długo mieszać mąki z pianą. Po dodaniu suchych składników pracuje już tylko szpatułka, nie mikser. Masa ma pozostać napowietrzona. Drugą sprawą jest piekarnik – drzwiczek nie otwiera się przez pierwsze 25 minut pieczenia.
Biszkopt najlepiej wyjąć z formy dopiero po krótkim odpoczynku. Zbyt szybkie wyjęcie może skończyć się pęknięciem albo zapadnięciem środka. Jeśli blat wyszedł minimalnie niższy niż zwykle, przy tym cieście nie robi to dużej różnicy, bo krem i ananas dobrze budują wysokość deseru.
Jak przechowywać ciasto siostry Anastazji z ananasem
Ananasowiec powinien stać w lodówce, przykryty pokrywą do ciasta albo luźno owinięty folią. W ten sposób nie przejdzie zapachami i nie obeschnie na wierzchu. Najlepszą formę trzyma przez 2-3 dni, choć spokojnie wytrzymuje do czwartego dnia.
Nie warto mrozić gotowego ciasta z kremem budyniowym. Po rozmrożeniu masa potrafi się rozwarstwić, a ananas robi się zbyt mokry. Jeśli planowane jest rozłożenie pracy na etapy, lepiej wcześniej upiec sam biszkopt i zamrozić go szczelnie owiniętego. Krem i warstwę owocową przygotowuje się już na świeżo.
Ciasto kroi się najładniej na drugi dzień. Świeżo po złożeniu bywa jeszcze zbyt miękkie w środku, a warstwy nie trzymają idealnie pionu.
Warianty ananasowca, które naprawdę mają sens
Ananasowiec z kremem śmietankowym zamiast budyniowego
Jeśli potrzebna jest lżejsza wersja, część kremu można oprzeć na mascarpone i śmietance 36%. Taki wariant daje bardziej puszysty efekt, ale jest też mniej stabilny przy dłuższym staniu na stole. Na lato i szybkie podanie sprawdza się dobrze, na duże rodzinne przyjęcie bezpieczniejszy jest jednak klasyczny krem budyniowy.
Nie należy mieszać obu porządków przypadkowo, na przykład dodając do budyniu ubitą śmietankę bez ustabilizowania masy. To zwykle kończy się zbyt miękkim środkiem. W cieście warstwowym porządna konstrukcja ma znaczenie.
Czym zastąpić chrupiącą górę
Jeśli nie ma pod ręką herbatników, można użyć pokruszonych wafelków, uprażonych płatków migdałowych albo drobno siekanych orzechów włoskich. Wersja z kokosem i maślanymi herbatnikami jest jednak najbardziej zbliżona do domowego, tradycyjnego charakteru tego ciasta.
Dobrze działa też cienka warstwa startej gorzkiej czekolady wymieszanej z prażonym kokosem. Nie warto natomiast wylewać klasycznej polewy na całą powierzchnię, bo tłumi świeżość ananasa i robi z deseru coś cięższego, niż powinno być.
Wartości odżywcze ananasowca
To ciasto deserowe, więc ma być konkretne. W zależności od wielkości kawałka i użytych herbatników jedna porcja, przy podziale blaszki na 20 części, dostarcza średnio około 320-380 kcal. Znajduje się w niej mniej więcej 4-6 g białka, 16-22 g tłuszczu i 38-45 g węglowodanów.
Ananas wnosi lekką kwasowość i trochę owocowej świeżości, ale nie zmienia faktu, że to pełnoprawne ciasto przekładane z kremem. Dlatego najlepiej podawać je w niezbyt wielkich kostkach. Przy takim deserze mniejszy kawałek zwykle wypada lepiej niż przesadnie wysoka porcja.
Jak podawać ananasowiec
Najlepiej wyjąć ciasto z lodówki na 15-20 minut przed podaniem. Krem lekko mięknie, aromat wanilii i masła staje się wyraźniejszy, a posypka nadal zachowuje przyjemną chrupkość. Do tego dobrze pasuje czarna kawa, herbata bez mocnego aromatu albo po prostu zwykła kawa z mlekiem.
Na stół warto podać je w równych prostokątach, bez dodatkowych ozdób. To nie jest ciasto, które potrzebuje udowadniać cokolwiek bitą śmietaną czy owocami na wierzchu. Ma wyglądać porządnie, czysto i apetycznie po przekrojeniu – wtedy robi najlepsze wrażenie.